Slim bouwen in tijden van netcongestie: Woonzorgcentrum De Baenje trotseert netcongestie  

De huurder van De Baenje, zorgaanbieder Zuyderland, zegde in afwachting van de bouwvergunning het lopende elektriciteitscontract op om geen kosten te maken in de periode van leegstand en sloop. Tegen de tijd dat de bouwwerkzaamheden begonnen, verzochten ze Enexis om de aansluiting te heractiveren. Dat bleek echter minder eenvoudig dan verwacht: inmiddels speelde het probleem van netcongestie. Enexis zei toe stroom te leveren, maar wel beperkt. In de zomer zou er 24 uur per dag stroom beschikbaar zijn, maar in de winterperiode – van 1 oktober tot 1 april –   alleen in de nachtelijke uren.  

Bulent Sahin, projectleider bij Van Wijnen Sittard, was vanaf het allereerste moment betrokken bij het project. “Van netcongestie had in die tijd nog niemand gehoord, dus het risico was niet bekend. We realiseerden ons wel direct dat dit een groot probleem kon worden. De bouwplaats werd ingericht met liften en een torenkraan. Om die te laten draaien, was voldoende stroomcapaciteit een must.” 

Namens Van Wijnen vroeg Bulent advies aan NRG Group uit Amsterdam. Zij stelden voor om in de bouwfase te monitoren hoeveel stroom er exact nodig was op de bouwplaats. Op basis van de benodigde capaciteit, konden ze vervolgens een accu leveren om het tekort aan netstroom te compenseren. De accu die benodigd was in de bouwfase bleek beschikbaar, maar de huurprijs – afhankelijk van de benodigde capaciteit tussen de 1500 euro en 2500 euro per week – was fors. “Het was geruststellend dat er een oplossing voorhanden was,” zegt Bulent, “maar dat bedrag zette ons aan tot verder onderzoek.” 

“Uit de monitoring bleek dat de torenkraan vooral stroom verbruikt tijdens het hijsen,” vertelt Bulent. “Zo’n hijsactie duurt maar heel kort. In theorie konden we de stroompieken opvangen met een accu, maar we besloten het eerst met alleen netstroom te proberen.” Volgens NRG toetst Enexis waarschijnlijk alleen op het gemiddelde stroomverbruik per 7,5 minuut. De pieken die de kraan veroorzaakte, vielen daardoor buiten de meting, omdat het gemiddelde steeds binnen de norm bleef. “Uiteindelijk hebben we de hele bouw kunnen realiseren zónder extra accu. Die stond wel paraat, maar was niet nodig.”

Enexis gaf direct bij de aanvraag van de stroomlevering te kennen dat onbekend was hoe lang het probleem van netcongestie zou spelen. Afwachten was dus geen optie. Het projectteam moest zelf op zoek naar een oplossing. Opnieuw schakelden ze daarvoor een externe adviseur in, Curvers Raadgevende Ingenieurs. Zij berekenden exact welke accu’s en aggregaten nodig zijn om De Baenje na oplevering alle dagen van het jaar van stroom te voorzien. 

Bulent: “De oplossing bestaat uit een slim energiesysteem waarin batterijen, zonnepanelen en een aggregaat samenwerken. ’s Nachts laden de batterijen via het net, zodat ze vanaf zes uur ‘s ochtends voldoende capaciteit hebben om het gebouw overdag van stroom te voorzien, aangevuld met zonne-energie binnen het contractvermogen. In uitzonderlijke gevallen, zoals extreem koude dagen, kan het aggregaat tijdelijk bijspringen. Dankzij deze opzet draait het aggregaat maximaal 500 uur per jaar, terwijl het in de zomermaanden helemaal niet nodig is. Het resultaat: een stabiele energievoorziening met minimale geluidsoverlast en een sterk beperkte inzet van het aggregaat.” 

In april 2025 werd er een vergunning aangevraagd bij de gemeente Sittard. 
“Het duurde lang voordat er werd gereageerd op de aanvraag,” vertelt Bulent. “De gemeente zat vol vragen, onder meer over brandveiligheid en geluidsoverlast. Begin oktober was alles operationeel en leverden we De Baenje succesvol op, maar wel zónder vergunning voor de accu’s en aggregaten. In de zomer van 2026 werd de vergunning alsnog verleend. Het was dus echt een traject van de lange adem.”  

Bulent blikt terug: “Zelfs met een uitgebreid kansen- en risicodossier en een flinke dosis ervaring doen zich soms onverwachte uitdagingen voor. Netcongestie is daar een goed voorbeeld van. Een zorgvuldig opgesteld verbruikersprofiel is daarbij essentieel. Het helpt niet alleen om de juiste keuzes te maken, maar kan ook aanzienlijk in de kosten schelen. Hoe groot de uitdaging ook is, samen met de opdrachtgever zoeken we altijd naar een oplossing die werkt."